اقتصاد یک کشور چگونه به جنگ واکنش نشان می‌دهد؟ | از گردشگری و حمل‌ونقل تا تولید و بازارهای مالی | کدام فعالیت‌ها کمتر متاثر می‌شوند؟

به گزارش اقتصادنیوز به نقل از روزنامه دنیای اقتصاد، در نگاه نخست، این اختلال کم‌هزینه و کم‌اهمیت به نظر می‌رسد، اما در پس این ظاهر کم‌اهمیت، هزینه‌ای هنگفت نهفته است. اختلال در زندگی روزمره، چرخ اقتصاد را کند و در برخی موارد، آن را متوقف می‌کند.

با این حال، کند شدن فعالیت‌های اقتصادی برای همه بخش‌ها یکسان رخ نمی‌دهد. بر این اساس، در حالی که بخش خدمات بیشترین آسیب را از اختلال در شرایط متحمل می‌شود، فعالیت بخش‌هایی همچون تأمین انرژی یا آب و برق و گاز کمترین آسیب را دریافت می‌کنند. در این گزارش، چند مورد از افت تولید ناشی از جنگ را بررسی و مقایسه می‌کنیم.

گردشگری و هتلداری

با قطعیت می‌توان گفت که در همه جنگ‌های مدرن، بخش گردشگری و هتلداری متحمل بیشترین خسارت (به لحاظ افت فعالیت) می‌شود. جنگ تعداد گردشگران را به حدود صفر کاهش می‌دهد و هتل‌ها را خالی از مسافر می‌کند. در ادبیات اقتصادی، سفر سیاحتی کالایی لوکس و کشش‌پذیر است؛ یعنی با افزایش هزینه‌های ملموس یا ناملموس آن، به راحتی از آن چشم‌پوشی می‌شود. از طرفی با لغو پروازها، سفرهای غیرسیاحتی و در نتیجه، گردشگری و هتلداری وارد یک رکود مطلق می‌شوند.

حمل و نقل و لجستیک

یکی دیگر از بخش‌های مهم اقتصاد که از جنگ متأثر می‌شود، حمل و نقل و لجستیک است. در این شرایط، بنادر با محدودیت عبور و مرور کشتی‌ها مواجه می‌شوند، فرودگاه‌ ها تقریبا تعطیلند و مرزهای زمینی نیز بسته‌اند. از طرفی، افراد عادی نیز سفرهای درون‌شهری و برون شهری خود را به حداقل می‌رسانند و شبکه حمل بار و مسافر، نوعی رکود را تجربه خواهد کرد. مجموع این عوامل باعث می‌شود تا حمل‌ونقل در دوران جنگ دچار رکود نسبی شود. 

تولید صنعتی

در دوران جنگ، تولید صنعتی از چند جهت متأثر شده و در نتیجه دچار رکود می‌شود. نخست، نااطمینانی حاصل از جنگ و بسته‌شدن مرزها، تأمین ارز و مواد اولیه را با هاله‌ای از ابهام مواجه می‌کند. در این شرایط، بنگاه ها تلاش می‌کنند با کاهش تولید یا عرضه کالا به بازار، منتظر بمانند تا وضعیت باثبات‌تر شود. از سوی دیگر، در دوران جنگ تقاضا برای این کالاها با افت مواجه می‌شود.

بانک‌ها و بازارهای مالی

 وقوع جنگ، دامن‌گیر بازارهای مالی و بانک‌ها نیز می‌شود. طبیعتا هنگامی که فعالیت‌های اقتصادی کاهش می‌یابد، استفاده از شبکه بانکی و ابزارهای مالی نیز افت می‌کند. جنگ با غیرقابل‌ پیش‌بینی ساختن آینده، سرمایه‌گذاری و بهره‌برداری از بازارهای مالی را بلاموضوع می‌کند؛ به همین خاطر در برخی موارد دولت بازارهای مالی را به منظور محافظت از اموال کاربران تعطیل می‌کند.

کدام فعالیت‌ها کمتر متاثر می‌شوند؟

اگرچه بخش خدمات مهم‌ترین بازنده اختلال در روند عادی فعالیت‌هاست، اما این وضعیت برای همه بخش‌ها به این نامطلوبی پیش نمی‌رود. برخی رشته‌ها مانند تأمین آب و برق یا فعالیت صنایع سرمایه‌بر مانند استخراج نفت و گاز یا صنایع سنگین، کمترین آسیب ممکن را از اختلال در زندگی عادی متحمل می‌شوند. با این حال، این نوع فعالیت‌های اقتصادی، به واسطه حجم قابل توجه سرمایه ملموس، معمولا در معرض آسیب فیزیکی قرار می‌گیرند.